Thứ Sáu, ngày 01 tháng 8 năm 2014

ĐỌC “CAO XUÂN HUY: NGƯỜI THẦY - NHÀ TƯ TƯỞNG”

Những ngày hôm nay,  tin cuốn sách “Trần Đức Thảo – Những lời trăn trối” được xuất bản và giới thiệu đang lan tràn trên mạng. Trên VOA Bùi Tín đã viết như sau: 
“một cuốn sách tâm huyết, bạch hóa hết những thâm cung bí sử mà ông được biết, nhằm đền đáp lại nhân dân, với niềm tin rằng nhân dân sẽ hiểu ra cuộc đời trong sáng của một trí thức chân chính và nhận ra chủ nghĩa Mác và đảng CSVN cũng như “ông Cụ” và các đồng chí của “ ông Cụ” là tai họa thật sự của dân tộc, của nhân dân…
Cả Bộ Chính trị 16 người, 200 ủy viên Trung ương đảng CS, và đặc biệt là hơn 400 viên tướng và hơn 1.000 cán bộ cấp cao khác của riêng ngành Công an hãy đọc kỹ “Những lời trăng trối” của nhà triết gia Trần Đức Thảo và tự vấn lương tâm, rút ra nhiều điều bổ ích”.
Từ lâu, tôi đã được biết GS Trần Đức Thảo qua những lời ca ngợi là “Một tài năng triết học nổi tiếng thế giới”; “Trần Đức Thảo đã thắng cuộc tranh luận với nhà triết học nổi tiếng của Pháp là Jean-Paul Sartre” và “Trần Văn Giàu cho Trần Đức Thảo, người đọc gần hết sách của thư viện Paris, là người VN duy nhất xứng với cái danh nhà triết học”, v.v…
Một người tài danh như vậy mà “trăn trối” như trên quả là nguy hiểm. Có điều có đúng như vậy không? Bởi đã có quá nhiều chuyện người ta đã biến không thành có, đổi trắng thay đen. Còn về Trần Đức Thảo có đúng là một “nhà triết học” tài năng hay không tôi cũng chưa biết. Nghe nói đời ông đã quá khổ, chết rồi được bù lại chút vinh quang thì cũng được, nên tôi cũng không tìm hiểu làm gì. Bởi khi tìm hiểu thì tính tôi khi thấy có “chuyện” thì lại không im được. Nhưng nay có chuyện xuất bản cuốn sách trên thì buộc phải tìm hiểu xem sao. Còn tôi thú thật tôi luôn cho rằng VN có rất nhiều nhà nghiên cứu, học giả mà không có nhà triết học nào cả kể cả Trần Đức Thảo. Cũng như cụ Cao Xuân Huy mà tôi từng viết bài viết sau đây:
ĐÔNG LA
ĐỌC “CAO XUÂN HUY:
NGƯỜI THẦY - NHÀ TƯ TƯỞNG
           
Người biên soạn - Vũ Thanh - trong Lời nói đầu sách Cao Xuân Huy: Người thầy – nhà tư tưởng (NXB Văn hóa - Thông tin, H., 2001) giới thiệu: “Để tưởng nhớ công lao của nhà giáo dục, nhà triết học, nhà nghiên cứu văn học, vị sư biểu của nền Hán học Việt Nam Cao Xuân Huy và để cổ vũ cho những tư tưởng triết học của ông, tháng 12-1995, Trung tâm KHXH và NVQG, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Tỉnh ủy và Ủy ban Nhân dân tỉnh Nghệ An… đã tổ chức Lễ kỷ niệm và Hội nghị Khoa học nhân 95 năm sinh (lần thứ 95 ngày sinh mới đúng - ĐL) của ông. 

Thứ Tư, ngày 30 tháng 7 năm 2014

CHÂN RUNG NHỮNG NHÀ LẬT PHÁP (Về "Kiến Nghị" thay Hiến pháp Phần III)

*Nhân có lá thư của mấy “bố già”, tôi đăng lại cái bài này: 
ĐÔNG LA
CHÂN RUNG NHỮNG NHÀ LẬT PHÁP

*LẬT ĐỔ CHẾ ĐỘ BẰNG CHỮ NGHĨA (Phần II)

Cái nhan đề này tôi viết hoàn toàn chính xác. Tôi sẽ không giải thích mà để bạn đọc tự hiểu.
Triết gia Husserl từng lo ngại khoa học công nghệ sẽ “quên mất con người”.  Vì vậy ông đã đưa ra Hiện tượng học, một trường phái triết học mới, không duy tâm không duy vật, mà là “ làm rõ cảm giác của con người về thế giới này”. Nhưng trong thực tế, chính khoa học công nghệ đã tạo ra những sản phẩm, những điều kiện sống tốt hơn; con người sống theo quy luật của tự nhiên, xã hội và tư duy sẽ có được hạnh phúc đúng theo triết học Mác: Vật chất quyết định ý thức; tồn tại xã hội quyết định ý thưc xã hội. Còn từ Hiện tượng học, chủ nghĩa Hiện sinh ra đời, đề cao tự do cá nhân, từng làm cho thanh niên đua nhau sống bầy đàn theo bản năng, tự nhiên chủ nghĩa; sau nữa, chủ nghĩa Thực dụng ra đời cho “cái gì có lợi cho tôi cái đó là chân lý”!
Chính điều đó khiến cho xã hội Mỹ có hiện tượng một số diễn viên trẻ thành danh quá sớm, quá nhiều tiền, tự do hưởng thụ rồi nhanh chóng tàn lụi.  Như Lindsay Lohan, lúc mới nổi thì như thiên thần, chỉ đóng một phim đã được vài chục triệu đô, sau vài năm, ma túy, rượu, sex đồng giới, đã làm cho tàn tạ. Macaulay Culkin mới hơn 30 tuổi, ma túy cũng đã làm cho trông như một ông cụ; rồi Michael Jackson, Whitney Houston, những tên tuổi lừng lẫy thế giới nhưng đều chết thật thê thảm v.v…
(Lindsay Lohan)
Vì thế hôm nay tôi cũng e ngại khi các nhà “LẬT PHÁP” dựa vào Hiến pháp Mỹ đòi “quyền làm chủ của nhân dân”, đòi một thứ “tự do” không “theo quy định của pháp luật”, một thứ “tự do” không ràng buộc bởi “trách nhiệm”!     
Mỗi thể chế đều gắn liền với lịch sử của một đất nước. Trong hành trình mỗi nước đều có những gập ghềnh. Nhưng không phải cứ có khó khăn là thay hiến pháp, thay chế độ. Như Mỹ không lẽ khi thua Việt Nam, khi sa lầy ở Irắc thì họ cũng đòi thay hiến pháp? Đó là thứ tư duy con nít chứ không phải tư duy chính trị. Khi Pháp xâm lược VN, bắt vua nước ta đi đày, lập ra Liên bang Đông Dương, xây Địa ngục trần gian Côn Đảo, biết bao cuộc kháng chiến của triều đình cũng như của nghĩa quân đều bị thất bại, chỉ có ĐCS đã lãnh đạo dân ta làm Cách mạng thành công, giành lại nền độc lập. Thể chế chính trị nước ta đã hình thành từ thực tiễn đó. Sau Giải phóng, cũng dưới sự lãnh đạo của Đảng, đất nước ta tiếp tục vượt qua những thử thách tưởng như không thể: thù trong giặc ngoài, lạc hậu, ấu trĩ. Giờ đây đã có chút cơm no áo ấm; nếu có những khiếm khuyết, sai sót, tệ nạn thì tìm cách sửa chữa; có lẽ nào bỗng chốc sổ toẹt tất cả!

Thứ Ba, ngày 29 tháng 7 năm 2014

THƯ NHỜ CÔ VŨ THỊ HÒA


Về lá Thư ngỏ gửi BCH Trung ương và toàn thể đảng viên Đảng CSVN

Lại một lá thư của các cựu quan chức, trí thức hàng đầu, từng vào Đảng, làm rung chuyển thành trì của chế độ đang do ĐCSVN lãnh đạo. Tôi không phải là đảng viên và từng bỏ công chức, vì vậy nếu ý của họ được thực hiện và kết quả xảy ra theo đúng ý họ thì tốt quá! Tiếc là thực tế sẽ xảy ra theo quy luật khách quan chứ không theo suy nghĩ chủ quan của ai cả. Những giải pháp phù hợp với đất nước sẽ như toa thuốc đúng giúp đất nước như một cơ thể khỏi bệnh và phát triển. Còn ảo tưởng viển vông, theo những hình mẫu dù lung linh đến mấy mà không phù hợp thì sẽ đưa đất nước đến vực thẳm chứ không phải thiên đường. I rắc, Lybi,…, hôm qua, rồi Ucraina hôm nay là những bài học nhãn tiền!
Tôi đã viết nhiều bài phân tích, chi tiết những sai trái cụ thể về tài, về đức của một số nhân vật cụ thể dưới đây, nên chắc chắn tôi không thể đồng tình với lá thư lần này của họ. Có điều không phải ai cũng như ai, với mỗi cá nhân cũng không phải đã sai là sai hết. Đa phần những tệ nạn và sai trái đã và đang diễn ra trên đất nước họ viết là đúng, còn giải pháp khắc phục của họ là đúng hay sai mới cần phải phân tích. Chắc chắn họ cũng có những ý đúng và có trách nhiệm vì không phải ai cũng dốt và đều là phản động cả.  Lúc này tôi thấy đã đến lúc các nhà lý luận có trọng trách, các cây viết chính luận có tên tuổi của chế độ cần “ra tay”. Với phép xử thế ngoài đời cũng như nghi lễ ngoại giao, chức danh và tên tuổi cũng cần có sự tương ứng thì sự đối đáp sẽ có trọng lượng hơn.
Thực tế thời gian qua gần 1000 tờ báo của thể chế xem chừng lại “tác chiến” kém lực lượng “dư luận viên” với các nickname chủ các blog. Trên mặt báo, các bài chính luận thường công thức, chung chung, không dám phản bác, chỉ mặt, gọi tên những người sai, ý sai, nhất là với các vị nổi tiếng. Trái lại có báo điện tử hàng đầu lại đăng tải quảng bá những tư tưởng sai trái của họ. Như VietNamNet từng đăng ý ông Nguyên Ngọc cho không nên ca ngợi các bà mẹ VN anh hùng quá vì sẽ làm đau lòng các bà mẹ lính VNCH chẳng hạn! Có người có tí danh tiếng thì khi đăng bài tranh luận về vụ việc nào đó, phản bác ai đó cũng lại đổi tên vì sợ đụng chạm. Đáng ngại hơn là có khi đúng sai, tốt xấu lại ù xọe, như Hồng Thanh Quang từng tôn trọng Phạm Xuân Nguyên!
Vì vậy, thật tiếc, Phạm Chí Dũng xem chừng lại đúng khi nhận xét: “lực lượng phản tuyên truyền đã xuất hiện dấu hiệu “mỏng” dần rồi đến tình trạng nguồn nhân lực phản tuyên truyền của đảng đã gần như cạn kiệt … ngành tuyên giáo, bắt buộc phải tích cực “nhân bản” đối tượng tuyên truyền viên và dư luận viên, trong đó đặc biệt quan tâm “bồi dưỡng” những cây viết phản tuyên truyền được xem là “cao cấp””.
 Riêng tôi thì đã viết phê bình, chính luận từ hơn 10 năm về trước trên Văn nghệ QĐ, trên Talawas, nên không biết gì cái lực lượng “dư luận viên”, chưa được dự lớp “bồi dưỡng” nào bao giờ, nhưng bị chửi là “dư luận chúa” thì không ít.
Thực tế tôi chỉ là người cầm bút muốn viết ra những gì mà tôi thấy là có ích cho đất nước mà tôi thấy đang ở tình trạng quá loạn chuẩn này!
Trong lá thư mà tôi trích dưới đây, những người ký tên có viết: “Toàn thể ĐCSVN, trong đó có chúng tôi, phải chịu trách nhiệm trước dân tộc về tình hình của đất nước”. Vì vậy tôi mong các vị hãy hành động trước hết bằng cách từ bỏ hết danh vị, quyền lợi, chế độ hưu… mà các vị từng vào Đảng để phấn đấu mà có đi đã, tôi sẽ rất khâm phục các vị:

 

Thư ngỏ gửi BCH Trung ương và toàn thể đảng viên Đảng CSVN

Ngày 28 tháng 07 năm 2014

Kính gửi: Ban Chấp hành Trung ương và toàn thể đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam
Từ nhiều năm nay, Đảng Cộng sản Việt Nam (ĐCSVN) dẫn dắt dân tộc đi theo đường lối sai lầm, giữ nguyên thể chế độc đảng toàn trị kìm hãm tự do, dân chủ và chia rẽ dân tộc… bộ máy cầm quyền quan liêu, tha hóa tạo điều kiện cho sự lộng hành của các nhóm lợi ích bất chính gắn với tệ tham nhũng, đưa đất nước lâm vào khủng hoảng toàn diện…
Toàn thể ĐCSVN, trong đó có chúng tôi, phải chịu trách nhiệm trước dân tộc về tình hình nói trên và phải góp phần tích cực khắc phục những sai lầm đã gây ra; trong đó phần trách nhiệm chủ yếu và trước hết thuộc về Ban Chấp hành Trung ương và Bộ chính trị.
Vì vậy chúng tôi, những người ký tên dưới đây, thấy cần bày tỏ suy nghĩ của những đảng viên ĐCSVN trung thành với tâm nguyện vì nước vì dân khi vào Đảng với mấy yêu cầu chính dưới đây:
ĐCSVN tự giác và chủ động thay đổi Cương lĩnh, từ bỏ đường lối sai lầm về xây dựng chủ nghĩa xã hội, chuyển hẳn sang đường lối dân tộc và dân chủ, trọng tâm là chuyển đổi thể chế chính trị từ toàn trị sang dân chủ một cách kiên quyết nhưng ôn hòa. Ngay từ bây giờ, cần thảo luận thẳng thắn và dân chủ trong toàn Đảng và trong cả nước về tình hình mọi mặt của đất nước và những thách thức trước bước đi mới rất trắng trợn của Trung Quốc bá chiếm Biển Đông…
Quan điểm nêu trên cần được thấu suốt và thực hiện ngay trong việc chuẩn bị và tiến hành đại hội Đảng các cấp tiến tới Đại hội toàn quốc lần thứ XII với các đại biểu được bầu chọn thật sự dân chủ, đáp ứng được yêu cầu chính trị của đại hội…
DANH SÁCH CÁC ĐẢNG VIÊN KÝ THƯ NGỎ GỬI BCH TW VÀ TOÀN THỂ ĐẢNG VIÊN ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM
Nguyễn Trọng Vĩnh, Thiếu tướng, nguyên Ủy viên dự khuyết Ban chấp hành trung ương Đảng khóa III, nguyên Đại sứ Đặc mệnh toàn quyền Việt Nam tại Trung Quốc.
Đào Xuân Sâm, , nguyên thành viên Ban nghiên cứu của Thủ tướng Chính phủ.
Trần Đức Nguyên, nguyên Trưởng ban Ban nghiên cứu của Thủ tướng Chính phủ.
Lê Duy Mật, Thiếu tướng, Chỉ huy trưởng Mặt trận Vị Xuyên, Hà Giang 1979 – 1988.
Vũ Quốc Tuấn, nguyên Trợ lý Thủ tướng Võ Văn Kiệt.
Hoàng Tụy, Giáo sư Toán học.
Nguyên Ngọc, Nhà văn, nguyên Bí thư Đảng đoàn Hội Nhà văn Việt Nam.
Tương Lai, nguyên Viện trưởng Viện Xã hội học.
Đào Công Tiến, nguyên Hiệu trưởng trường Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh, Phó Chủ tịch Hội Kinh tế Việt Nam.
Nguyễn Trung, vào Đảng năm 1965, nguyên Đại sứ Việt Nam tại Thái Lan.
Tô Nhuận Vỹ, nhà văn, nguyên Bí thư Đảng Đoàn kiêm Chủ tịch Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Thừa Thiên – Huế.
Bùi Đức Lại, nguyên Vụ trưởng, Ban Tổ chức trung ương Đảng, Hà Nội.
Nguyễn Thị Kim Chi, vào Đảng năm 1971, Nghệ sĩ ưu tú.
Huỳnh Tấn Mẫm, nguyên Chủ tịch Tổng hội Sinh viên Sài Gòn trước 1975.
Lê Đăng Doanh, Tiến sĩ Kinh tế học, nguyên thành viên Ban Nghiên cứu của Thủ tướng Chính phủ.
Chu Hảo, nguyên Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ, Hà Nội.
Trần Đình Sử, Giáo sư Tiến sĩ Ngữ văn, Hà Nội.
Phạm Chi Lan, nguyên thành viên Ban Nghiên cứu của Thủ tướng Chính phủ.



Thứ Hai, ngày 28 tháng 7 năm 2014

Trước việc ông Phạm Quang Nghị mới đi thăm Mỹ

Trước việc ông Phạm Quang Nghị mới đi thăm Mỹ, các nhà bình loạn (bình cho đất nước loạn) thi nhau chém gió. Phạm Chí Dũng, chủ tịch một Hội nhà báo tự lập trả lời RFI: “ông Phạm Quang Nghị có thể được coi là một « thái tử đảng »… Và ông Nguyễn Phú Trọng đã chọn ông Phạm Quang Nghị thay vì ông Phạm Bình Minh để đi Mỹ, nhằm giới thiệu, ra mắt chính giới Mỹ”.
Kính Hòa, phóng viên RFA, viết: “Tiến sĩ Hà Sĩ Phu, một nhà bất đồng chính kiến hiện sống ở Đà Lạt nhìn tin này như một chỉ dấu có sự tranh chấp phe phái trong đảng cộng sản Việt Nam”; “Tiến sĩ Vũ Tường (khoa chính trị Đại học Oregon Hoa Kỳ): “Chuyến đi của ông Nghị lần này có thể hiểu như một động tác “đi dây” giữa Bắc Kinh và Hoa Thịnh Đốn của Hà Nội … Vì có tin đồn ông Nghị đã được đề nghị cơ cấu chức Tổng Bí thư của Đảng tại Đại hội 12 sắp tới, chuyến đi của ông ta sẽ được chú ý nhiều hơn ở cả Hoa Thịnh Đốn lẫn Bắc Kinh”.
Trước đó, cũng bàn về “quyền lực”, trên BBC, Phạm Chí Dũng không ngần ngại công kích Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng như thế này:
“người có cùng xuất xứ “an ninh” như Vladimir Putin - đang được tô vẽ bởi một thế lực truyền thông ẩn hiện nào đó và có thể trở thành nhân vật “nắm chắc ngọn cờ dân chủ” như thông điệp đầu năm 2014 của ông ta phác họa, thì liệu cái gì sẽ chứng thực cho điều được xem là “lòng thành chính trị” của chính khách này?”; “Số đông dư luận vẫn đang hoài nghi năng lực thiếu tính hành động của một vị Thủ tướng “yêu trung thực, ghét giả dối” và lời cam kết “sẽ từ chức nếu không chống được tham nhũng” từ khi nhậm chức vào năm 2006”; “Chứng thực cực kỳ đơn giản là sau ba tháng, bản thông điệp đầu năm 2014 của ông Nguyễn Tấn Dũng vẫn chưa được thành thực bởi bất kỳ hành động thành thật nào, trong khi các nhóm kinh tế độc quyền xăng dầu, điện và sữa vẫn mặc sức đẩy bão giá trên đầu dân chúng”.
***
Còn tôi, tôi không quan tâm chuyện ông Dũng, ông Nghị hay ông nào sẽ lên nắm quyền tối cao, mà cái tôi quan tâm hơn là phải thay đổi triết lý chính trị trong việc lãnh đạo, quản lý, điều hành đất nước. Nếu không thì ai lên cũng vậy thôi. Như một thời ông Nguyễn Thiện Nhân lên nắm ngành giáo dục với quyết tâm thế nào nhưng rồi ông đã làm được gì? Lần trước đăng bài bàn về thay đổi triết lý giáo dục có ông đại tá công an bảo hay quá nhưng có đến được những người có trọng trách không? Lần đăng lại hôm rồi một ông nhà báo cũng xin đăng lại. Nhớ lại, tôi cũng đã viết một bài công phu bàn về triết lý chính trị “Giám sát quyền lực” khi góp ý cho Hiến pháp. Đọc xong Blogger Hòa Bình đã viết: “Bác Đông La kính mến, em thấy bên cạnh những bài viết rất bổ ích về kiến thức và nhận thức, nhiều bài của bác có giá trị để áp dụng vào thực tiễn rất cao, tuy nhiên muốn vậy cần phải đến được những người có trách nhiệm”. Hôm nay thấy các “nhà bình loạn” nguy hiểm cho sự ổn định của đất nước quá, tôi xin đăng lại bài này:

 ĐÔNG LA
GIÁM SÁT QUYỀN LỰC?

Trên VietNamNet có bài “3 câu hỏi về kiểm soát quyền lực” với tên tác giả là Bảo Linh. Bàn về một vấn đề trọng tâm của hiến pháp nhưng tác giả lại hoàn toàn xa lạ. Lên Google tìm hiểu xem Bảo Linh là ai thì kiếm được hotgirl này:
         Nếu cô bé xinh đẹp và nóng bỏng này đúng là tác giả thì dân trí nước mình có lẽ sẽ đứng đầu thế giới mất. Nhưng chắc không phải mà tác giả của bài trên chắc là một tên tuổi quen thuộc nào đó ngại xưng danh nên đã ẩn trong cái bút danh trên?
Về Đảng Bảo Linh viết:
        “Đảng cũng đang đứng trước “nguy cơ tồn vong” bởi “một bộ phận không nhỏ” đảng viên suy thoái, biến chất. Vậy nên, một trong những vấn đề đặt ra có tính khoa học và thực tiễn là: quyền lực của Đảng, hoạt động của các tổ chức đảng và đảng viên phải được kiểm soát, giám sát như thế nào? Thiết nghĩ, vấn đề này cần được hiến định rõ ràng, tương thích với điều 4 về sự lãnh đạo của Đảng đối với “Nhà nước và xã hội””;
          “quy định Đảng “chịu sự giám sát” và “chịu trách nhiệm” trước nhân dân. Nhưng … “Nhân dân giám sát như thế nào? Đảng chịu trách nhiệm gì và chịu trách nhiệm đến mức nào trước nhân dân?”. Như vậy, cần một cơ chế đảm bảo về mặt hiến pháp và luật để nhân dân giám sát và Đảng chịu trách nhiệm”;
        “Tôi cho rằng, chỉ khi có một đạo luật về sự lãnh đạo của Đảng với nội dung tiến bộ, phù hợp, mới tránh được nguy cơ Đảng “lấn sân” chính quyền, tránh được tình trạng cá nhân hoặc nhóm lợi ích lợi dụng quyền lực của Đảng hoặc nhân danh Đảng để lộng quyền, lạm quyền để trục lợi và can thiệp vô nguyên tắc vào hoạt động của bộ máy Nhà nước. Giám sát tốt hoạt động của Đảng thì mới có cơ hội loại trừ “một bộ phận không nhỏ” đảng viên thoái hóa, biến chất, tức là tránh được nguy cơ “tồn vong của chế độ””.
Tôi rất đồng ý với Bảo Linh về điều cần phải “có một đạo luật về sự lãnh đạo của Đảng” để Đảng lãnh đạo tốt hơn. Còn chuyện cho do “Đảng “lấn sân” chính quyền” nên đã gây ra “nguy cơ tồn vong” bởi “một bộ phận không nhỏ” cán bộ là đảng viên suy thoái xem chừng là nói ngược, không đúng với thực tế.
        Vì trong thực tế vừa qua chính vì những đảng viên có chức, có quyền ở những lĩnh vực liên quan đến tiền bạc, đã móc ngoặc, liên minh liên kết, co cụm, tạo lập những vương quốc riêng, thoát khỏi sự lãnh đạo chung của Đảng; đã tham ô, tham nhũng, hình thành nên “một bộ phận không nhỏ” nói trên. Những vụ án kinh tế lớn bị điều tra đa phần vì vụ việc như ung nhọt tự bể, công an, kiểm sát cứ nhắm mắt bắt và kết tội cũng không sai được. Lẽ ra nếu sự lãnh đạo của Đảng thực sự “lấn sân”, những vụ đó sẽ được ngăn chặn.
         Về danh nghĩa đúng là Đảng “lấn sân”, trùm lấp, ở đâu cũng có “Đảng”, có bí thư, có đảng viên. Nước ta cũng có cơ chế tam quyền phân lập, cũng có Quốc hội lập pháp, Chính phủ hành pháp, Tòa án tối cao xử án. Bao trùm lên cơ chế đó còn có Đảng lãnh đạo. Lẽ ra sự phạm pháp phải bị kiểm soát tốt hơn cơ chế chỉ có “tam quyền phân lập”. Nhưng thực tế đã diễn ra ngược lại. 
          Có tình trạng như vậy bởi đúng là  Đảng lãnh đạo toàn diện, nói theo “lề trái” là “toàn trị” nhưng thực tế lại không “trị” được ai. Bởi Đảng có quyền lãnh đạo nhưng không có quyền chỉ đạo. Đảng chỉ ra đường lối, chủ trương bằng nghị quyết, rồi mọi chuyện diễn ra ngoài tầm kiểm soát của Đảng. Chính vậy mới có chuyện Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng khi tiếp xúc cử tri 2 Quận Hoàn Kiếm và Ba Đình đã nói: “Cha ông ta nói rất hay: “Miếng ăn là miếng tồi tàn / Mất ăn một miếng lộn gan lên đầu”…  Đụng đến lợi ích là phản ứng, nhất là một khi lợi ích nhóm móc ngoặc với nhau thành đường dây vô cùng phức tạp”. Chủ tịch Trương Tấn Sang cũng nói ý là giải quyết các vấn nạn bây giờ rất khó vì “đụng đâu vướng đó”. Vậy phải chăng thực chất quyền lực của Đảng chỉ là quyền lực rỗng. Phải chăng đó chính là hậu quả của “lỗi hệ thống”? Đảng lãnh đạo toàn diện, nhưng là lãnh đạo tập thể, cá nhân chỉ là người được phân công phụ trách; ai cũng là người của Đảng, đồng thời là người của Quốc hội, đồng thời làm quan chức; khi sự cố xảy ra thì chịu trách nhiệm chung, không ai bị làm sao cả, ngoài những người dính líu trực tiếp đến những chứng cớ phạm pháp.
         Vì tất cả các lẽ đó, cần phải có một đạo luật về sự lãnh đạo của Đảng, không phải để “tránh nguy cơ Đảng “lấn sân” chính quyền” như ý Bảo Linh, mà không chỉ “lấn sân” còn cần phải làm cho sự lãnh đạo của Đảng đúng là toàn diện. Có vậy mới giám sát được mọi hoạt động của chính quyền, của các cơ quan, các đơn vị. Đảng không làm cụ thể nhưng Đảng có quyền giám sát, mà quyền giám sát là quyền đặt cao hơn. Và càng những lĩnh vực liên quan đến kinh tế, đến tiền, thì càng cần phải giám sát chặt chẽ hơn.
       Cụ thể, bên cạnh việc cần phải tăng sự tự chủ cho các cấp, các cơ quan, các đơn vị kinh tế để tăng cường sự năng động trong mọi việc cũng như việc sản xuất kinh doanh, đồng thời cần phải tăng cường sự lãnh đạo của Đảng. Sự lãnh đạo cần phải được luật hóa bằng những điều luật. Sự chịu trách nhiệm của cá nhân ở mọi cấp cũng phải được luật hóa, cả trong “sự lãnh đạo” của Đảng cũng như mọi việc trong lĩnh vực hành pháp.
         Còn chuyện sợ Đảng “lấn sân” trở thành độc tài thì có lẽ không có cơ sở.  Đơn giản là vì Đảng không phải là một cá nhân, một nhóm người mà là cả một tập thể lớn. Mọi cán bộ các cấp của Đảng, kể cả Tổng Bí thư, song song với chuyện có quyền theo hiến định đồng thời cũng phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về mọi hành vi của mình. Bên cạnh việc có những Đảng viên chuyên trách “lãnh đạo”, cũng có rất nhiều đảng viên là đại biểu Quốc hội, là những cán bộ hành pháp, tư pháp, hoàn toàn có quyền chất vấn mọi chuyện công khai. Và Dự thảo Hiếp pháp cũng đã ghi:
Điều 4 (sửa đổi, bổ sung Điều 4)
1. Đảng Cộng sản Việt Nam… là lực lượng lãnh đạo Nhà nước và xã hội.
2. Đảng …chịu sự giám sát của nhân dân, chịu trách nhiệm trước nhân dân về những quyết định của mình.
3. Các tổ chức của Đảng và đảng viên hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật.
Điều 17 (sửa đổi, bổ sung Điều 52)
1. Mọi người đều bình đẳng trước pháp luật.
Điều 31 (sửa đổi, bổ sung Điều 74)
1 .Mọi người có quyền khiếu nại, quyền tố cáo với cơ quan nhà nước có thẩm quyền về những việc làm trái pháp luật của cơ quan, tổ chức, cá nhân.
      Như vậy cả Tổng Bí thư cũng có thể bị tố cáo nếu phạm pháp. Rắc rối ở ta không phải là ta không có luật mà chính là sự cả nể, tàn dư của lối ứng xử trong xã hội phong kiến, thông thường thì ai cũng ngại tố cáo cấp trên một cách nghiêm túc, tố cáo Tổng Bí thư thì càng ngại hơn. Có điều, có người tố cáo thì  ai sẽ luận tội và truất phế Tổng Bí thư? Phải chăng điều này cũng cần phải luật hóa?
           Như Mỹ, Hiến pháp Hoa Kỳ cho phép Hạ viện luận tội các viên chức cao cấp liên bang trong đó có tổng thống, cho phép Thượng viện có quyền truất phế các viên chức bị luận tội. Trong toàn bộ lịch sử, Hạ viện Hoa Kỳ đã luận tội hai vị tổng thống: Andrew Johnson năm 1868 và Bill Clinton năm 1998.
           Về Quốc hội, Bảo Linh viết:
      “Ai giám sát Quốc hội?
       Điều 74 dự thảo viết: “Quốc hội là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Quốc hội thực hiện quyền lập hiến, quyền lập pháp, quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước và giám sát tối cao đối với hoạt động của Nhà nước”.
         Quy định như vậy thì mâu thuẫn với điều 2 dự thảo là quyền lực Nhà nước “có sự phân công, phối hợp, kiểm soát giữa các cơ quan nhà nước trong việc thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp, tư pháp”, bởi một khi Quốc hội là cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất (không ai cao hơn) và thực hiện quyền giám sát tối cao thì các cơ quan hành pháp và tư pháp không thể có quyền “kiểm soát” đối với Quốc hội. Đây là một trong những vấn đề cần được nghiêm túc đặt ra, bởi nguy cơ lạm quyền và tham nhũng chính sách trên thực tế đã được cảnh báo và phát hiện ở nghị viện nhiều nước”.
Viết như vậy là không có lý. Bởi “Quốc hội là cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất” nhưng chế độ ta “Đảng lãnh đạo Nhà nước” nên Đảng còn cao hơn cả Quốc hội. Cái “cao nhất” của Quốc hội cũng chỉ là nhất trong Nhà nước thôi. Còn nỗi lo “nguy cơ lạm quyền” của Quốc hội cũng khó xảy ra vì Quốc hội cũng như Đảng không phải là một người, một nhóm nhỏ, mà là cả một tập thể lớn gồm các đại biểu được bầu ở tất cả các thành phần và các địa phương. Đại biểu quốc hội cũng đồng thời là công dân như Đảng viên, cũng đều phải tuân thủ pháp luật như đảng viên vừa nói ở trên.
         Vì vậy, làm tăng hiệu lực “sự lãnh đạo” của Đảng và “quyền” của Quốc hội thực chất là tăng trách nhiệm cho Đảng, cho Quốc hội trước nhân dân. Sự cụ thể hóa bằng những điều luật sự lãnh đạo của Đảng và quyền của Quốc hội chính là trao công cụ hữu ích để Đảng, để Quốc hội làm tốt được trọng trách của mình. Còn sự lãnh đạo của Đảng khác quyền của Quốc hội như thế nào cũng cần phải minh định. Phải chăng sự lãnh đạo của Đảng ở tầm bao quát, tầm lý luận, còn quyền của Quốc hội là quyền cụ thể liên quan đến mọi việc hành pháp?
       ***
       Trái lại việc tăng hiệu lực sự lãnh đạo của Đảng và quyền của Quốc hội thì quyền cho Chính phủ cần phải xem xét. Bởi Chính phủ là cơ quan hành pháp, nắm lực, nắm tiền.
Về Chính phủ Bảo Linh viết:
       “Chính phủ: hành chính hay hành pháp?
       Điều 99 dự thảo viết: “Chính phủ là cơ quan hành chính nhà nước cao nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, thực hiện quyền hành pháp, là cơ quan chấp hành của Quốc hội. Chính phủ chịu trách nhiệm trước Quốc hội và báo cáo công tác với Quốc hội, Ủy ban thường vụ Quốc hội và Chủ tịch nước”.
         Nhiều người nghiên cứu pháp luật bày tỏ sự ngạc nhiên trước quy định này, bởi viết như vậy thì không rõ được Chính phủ là “là cơ quan hành chính nhà nước cao nhất..., là cơ quan chấp hành của Quốc hội” hay là cơ quan “thực hiện quyền hành pháp”. Bởi một Chính phủ hành chính sẽ rất khác một Chính phủ hành pháp”.
          Đoạn này thì tôi ngạc nhiên về sự “ngạc nhiên” của Bảo Linh và các vị. Bởi Điều 99 dự thảo viết vậy nghĩa là Chính phủ vừa là “hành chính” vừa là “hành pháp”, sao lại đặt câu hỏi chính phủ là “hành chính” hay “hành pháp” để rồi nói 2 cái là khác nhau?
         Tiếp theo bài trên, VietNamNet đăng tiếp bài Chính phủ hành pháp mới là chính phủ mạnh của Xuân Linh (chắc cũng là Bảo Linh) nói rõ hơn về chuyện “Chính phủ hành pháp”.
          Tôi đồng tình với các quan điểm trong bài này cho rằng cần phải tăng cường quyền hành pháp của chính phủ để chính phủ mạnh hơn, năng động hơn. Nhưng tôi thật e ngại khi đọc:
          “Tại hội thảo "Chế định Chính phủ và chính quyền địa phương trong Hiến pháp" do Bộ Nội vụ cùng Văn phòng Chính phủ (CP) tổ chức sáng 8/3, có nhiều góc quan điểm tranh luận song tất cả đồng tình cần ưu tiên hàng đầu chế định "hành pháp" của CP và không đồng tình quy định CP là cơ quan chấp hành của Quốc hội (QH), bởi nhiều lẽ không hợp lý”.
       Bởi nếu để Chính phủ chỉ “hành pháp”, không còn “chấp hành” mà độc lập với Quốc hội thì dù quan chức chủ chốt của Chính phủ đều là đảng viên, đều là đại biểu Quốc hội, nhưng trong tay Chính phủ nắm Quân đội, Công an, Ngân hàng, Doanh nghiệp, v.v… nghĩa là nắm hết; thì chính phủ hoàn toàn có thể trở thành một nhà nước riêng, biến Đảng, Quốc hội thành ngồi chơi xơi nước.
       Vừa rồi, trong phạm vi của Chính phủ, một loạt các đại công ty thua lỗ, tham ô, tham nhũng, đã nằm ngoài tầm kiểm soát của chính Thủ tướng và các Bộ trưởng, bởi đã tăng quyền độc lập cho các đơn vị kinh tế. Theo CHƯƠNG II, Điều 4, khoản 5 và CHƯƠNG III, MỤC 2, Điều 19 của NGHỊ ĐỊNH CỦA CHÍNH PHỦ SỐ 132/2005/NĐ-CP VỀ THỰC HIỆN CÁC QUYỀN VÀ NGHĨA VỤ CỦA CHỦ SỞ HỮU NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI CÔNG TY NHÀ NƯỚC, chủ sở hữu (Thủ tướng) phải có nghĩa vụ:
“đảm bảo quyền tự chủ kinh doanh, tự chịu trách nhiệm của công ty nhà nước trong quá trình hoạt động.
           Cơ quan thực hiện quyền của chủ sở hữu nhà nước không can thiệp trái pháp luật vào các công việc của Hội đồng quản trị, Tổng giám đốc, Giám đốc của công ty nhà nước”.
Vì thế trong bài MỘT TOA THUỐC CHO CHẾ ĐỘ CẦN MANG ĐI XÉT NGHIỆM phản bác ông Tương Lai, tôi đã viết:
            “trên diễn đàn Quốc hội, tôi thật lo ngại khi nhìn mấy ông bộ trưởng về đầu tư, về tài chính v.v… mặt ngây ngô nói không biết chuyện Vinaline bỏ ra mấy chục triệu đô mua đống sắt rỉ là ụ nổi về, không phải để dùng mà để sửa chữa, đến tận hôm nay chưa xong! Tại sao chúng ta đã nói quá nhiều, đã nói liên tục những lời rất hay ho, soạn ra vô vàn văn bản rất chặt chẽ, vậy mà sao lại có cái chính sách kỳ quái là giao quyền cho những cá nhân chi tiêu tự do công quỹ nhà nước!
          Vì vậy, theo tôi, cần phải tạo ra một cơ chế sao đó để có thể giám sát được từ sự lãnh đạo của Đảng đến sự điều hành kinh tế của Chính phủ; giám  sát được sự chi tiêu ngân sách của các đơn vị kinh tế. Cần phải công khai tài sản của quan chức và những người thân, minh bạch hóa những khoản thu nhập lớn, buộc phải chứng minh được nguồn gốc của các loại tài sản.
         Đó chính là toa thuốc trị căn bệnh xã hội hôm nay. Nghĩa là càng thực hiện kinh tế thị trường phát huy sức sản xuất càng phải hiểu chính xác, sâu sắc và vận dụng linh hoạt Học thuyết Mác, càng phải coi trọng “đấu tranh giai cấp”, cụ thể là việc chống tham nhũng và làm giàu bất chính, bởi đó chính là sự bất công lớn nhất, cái việc một thời cả nước đổ máu để rồi cho hôm nay một số nhỏ trục lợi”.
        Cơ chế Kinh tế Thị trường định hướng XHCN có lý tưởng, mục đích tốt. Nhưng triển khai trong thực tế còn nhiều khiếm khuyết, nhất là về sự giám sát. Chính nó đã sinh ra tình trạng “công tư” nhập nhằng, tạo điều kiện cho các “nhóm lợi ích” lợi dụng để làm kinh tế thị trường, không phải định hướng XHCN mà là TBCN cho cá nhân mình! Dùng vốn công làm kinh tế tư. Chính điều này đã dẫn đến thực trạng mà chính TBT Nguyễn Phú Trọng đã nói là trong Đảng đã có phân hóa giai cấp!
       Vì vậy, cái chính ở chuyện “Chính phủ hành pháp” là Chính phủ phải chịu sự giám sát của Quốc hội, dù trong Hiến pháp có ghi câu “Chính phủ là cơ quan chấp hành của Quốc hội” hay không. Và sự giám sát của Quốc hội đó phải được luật hóa.
       Với Mỹ, có thể Hiến pháp Mỹ không ghi “Tổng thống phải chấp hành Quốc hội”; Tổng thống Hoa Kỳ  dù là người đứng đầu nhà nước, đứng đầu chính phủ và là tổng tư lệnh quân lực, cũng là nhà ngoại giao trưởng; được Hiến định rất nhiều quyền lực để điều hành công việc quốc gia , còn có quyền phủ quyết các đạo luật đã được Quốc hội thông qua; nhưng Tổng thống lại bị giám sát và luận tội bởi Hạ viện và bị cách chức bởi Thượng viện nếu phạm pháp như đã viết ở trên. Dù vậy, việc lạm quyền của các vị Tổng thống Mỹ gây hậu quả cực kỳ nghiêm trọng cho không chỉ các nước khác mà cho cả chính nước Mỹ vẫn thường xảy ra.
       Quyền tuyên chiến vốn đã được Hiến pháp Hoa Kỳ giao phó cho Quốc hội, tuy nhiên các tổng thống đã không nhận được lệnh tuyên chiến chính thức khi đưa quân vào Panama năm 1903, Chiến tranh Triều Tiên, các vụ xâm chiếm GrenadaPanama (1990), và đặc biệt là Chiến tranh Việt Nam.
       Cuộc chiến làm đau khổ cho dân ta và dân Mỹ thực chất đã được tiến hành từ “lời nói dối” của TT Giôn-xơn. Theo baomoi, chính từ Daniel Ellsberg  (còn gọi là Dan), cựu nhân viên của Bộ Quốc phòng Mỹ, đã đưa “Hồ sơ Lầu Năm góc” cho tờ New York Times nêu rõ, sự kiện Vịnh Bắc Bộ là một trong những lần nói dối trắng trợn nhất của Chính quyền Giôn-xơn. “Tổng thống nói với Quốc hội và công chúng rằng, chiến hạm nước ta bị tấn công, bằng chứng về điều này hết sức rõ ràng. Nói thế là nói dối. Tôi biết rõ là nói dối. Cả Mác Na-ma-ra đã giấu nhẹm, không cho Quốc hội biết về các cuộc đánh phá mà Mỹ đã tiến hành”, Dan nói.
        Còn chuyện TT Nixon từ chức sau vụ bê bối Watergate thực ra cũng không phải do cơ chế của nền dân chủ Mỹ tự động phanh phui ra. Khi cảnh sát bắt giữ những người đột nhập vào văn phòng của Đảng Dân chủ tại khách sạn Watergate, FBI đã lần ra manh mối: chính là người của Tổng thống. Nhưng các kết quả điều tra đã bị Nhà Trắng ỉm đi, chỉ khi Mark Felt với mật danh“Deep Throat”, vốn  hy vọng sẽ được thay thế Hoover nắm FBI sau khi Hoover chết, nhưng đã thất vọng khi Nixon chỉ định Gray, nên đã đưa tin cho tờ Washington Post công bố. Quốc hội Mỹ lúc đó mới lập ủy ban điều tra và trước nguy cơ bị Quốc hội phế truất, Nixon mới tuyên bố từ chức.
       Nói hơi sâu chuyện nước Mỹ để thấy, để nhân dân thực sự làm chủ không phải là dễ!
        ***
        Tóm lại Hiến pháp chính là đạo luật gốc đưa ra nhằm bảo đảm quyền làm chủ của nhân dân. Nhưng vì nhân dân đông quá, trình độ quá khác nhau nên mới sinh ra “dân chủ đại diện”, trền nền đó lại chọn ra “đại diện của đại diện” để thành lập Nhà nước điều hành công việc của đất nước. Để điều hành lại cần phải có quyền, nên cũng lại phải có điều luật để chống lạm quyền. Bên cạnh đó xã hội cũng phải có luật để ngăn chặn mọi người phạm tội. Tất cả những cái đó là Hiến pháp, là luật pháp.
          Như đã nói chúng ta có đầy đủ Lập pháp, Hành pháp, Tư pháp, cạnh đó còn có sự lãnh đạo của Đảng bao trùm, lẽ ra kỷ cương phép nước phải tốt hơn các nước không có Đảng lãnh đạo. Có lẽ bởi trình độ chính trị cũng như trình độ về Kinh tế, Khoa học công nghệ v.v… ở ta còn yếu. Những điều luật chung của chúng ta quá tốt nhưng không cụ thể. Chúng ta chưa luật hóa cụ thể quyền cũng như chưa luật hóa cụ thể sự chịu trách nhiệm.
        Chính vì vậy, có nhiều vụ việc trầm trọng, nhưng lỗi là lỗi của tập thể, là lỗi của cả hệ thống. Cũng chính vì vậy đã nảy sinh mầm mống của độc tài, của lợi ích nhóm, của maphia (vụ Năm Cam). Vì vậy theo tôi, ngoài sự vận dụng cơ chế kiểm soát quyền lực theo cơ chế “tam quyền phân lập” một cách phù hợp trong thể chế Đảng lãnh đạo toàn diện, cần phân chia và kiểm soát quyền lực  theo nguyên lý cân bằng âm dương của triết cổ phương Đông và của cấu tạo vật chất: Cần tăng quyền cho phía ít lực, ngược lại cần tăng lực cho phía ít quyền. “Lực” ở đây là sức mạnh (như quân đội chẳng hạn) và là tiền. Nếu “lực” mà có quyền tuyệt đối sẽ thao túng được tất cả. Còn quyền là quyền chất vấn, quyền giám sát, quyền truy tố.
       Để kết lại, nói chung, một nước đông dân và không thuần nhất như nước ta để xây dựng được một xã hội dân chủ hoàn hảo là khó. Đến như nước Mỹ mà mấy ông “lật pháp” hay mang ra làm mẫu cũng còn khuya mới được như đã phân tích ở trên. Nước Mỹ cũng chưa giải quyết được cái nghịch lý này: tại sao người ta mất quá nhiều tiền và công sức để bầu ra ông tổng thống để rồi ông ta lại đưa ra những quyết định làm hại chính đất nước mình, để rồi dân lại phải đi biểu tình, thậm chí còn tự thiêu, như việc phản đối cuộc chiến với Việt Nam chẳng hạn. Tại sao bà Clinton khi lên làm ngoại trưởng cũng lại nói: “Thế giới nên thở phào vì thời ông Bush đã qua rồi”?
TPHCM
12-3-2013
ĐÔNG LA

Thứ Bảy, ngày 26 tháng 7 năm 2014

TRANG THƠ CHIẾN TRANH

TRANG THƠ CHIẾN TRANH

(Những người lính trở về sau chiến tranh:
Chiến, Duyệt, Nhẽ, Lộc, Hùng (Đông La))
    
         Chiến tranh là điều vô lý nhất nhưng đã, đang và sẽ mãi xảy ra. Ở Ucraina những  ngày hôm nay là thí dụ sống động nhất. Ngày mai là ngày Thương binh Liệt sĩ 27-7, tôi lại nhớ về những người bạn từng chung chiến hào, lại nghĩ về điều vô lý nhất của cuộc sống con người: Chiến tranh, nên lại muốn đăng những bài này:

ĐÊM ĐẮP MỒ BẠN TRONG RỪNG
Tưởng nhớ Khu, Thinh

         Tưởng như đất không muốn nhận về lòng mình
          Người lính trẻ chưa đầy 19 tuổi
          Lưỡi cuốc chúng tôi bật trên đá sỏi
          Đêm rừng sâu mưa rơi giọt ngậm ngùi

          Những nhát cuốc làm đau nhói tim tôi
          Đời trai trẻ chưa từng chôn người chết
           Nay lại đi chôn thằng bạn thân thiết
          Mưa ướt đất rừng, Khu ơi lạnh lắm không?

          Chúng tao chôn mày đầu gối phương Nam
          Trên mảnh đất súng mình vừa ran nổ
          Còn mặt hướng về ngôi sao Bắc Đẩu
          Quê hương chúng mình ở phía ấy Khu ơi!

                    Rừng Miền Đông 1974
                    Viết năm 1983

(Cầu La Ngà)

ĐÊM XÂY CHỐT

                Chúng tôi xây chốt bên cầu La Ngà
                Cả màn đêm chỉ vài chấm sao vời vợi
                Nhát cuốc chim va vào muỗi cắm vào đá sỏi
                Mồ hôi rơi làm mặn giọt sương đêm

                                Rừng miền Đông 1974
                                Viết năm 1983

CHIẾN TRANH! SỰ VÔ LÝ
NÀO NHƯ THẾ?

Sau nhiều năm
Những người lính Mỹ trở lại Việt Nam
Đi tìm mộ những người mình giết
Tìm gặp những người vợ mất chồng
Mẹ mất con
Và sững sờ thấy những giọt nước mắt mãi tuôn chảy

Sau nhiều năm
Những người lính Mỹ trở lại Việt Nam
Còn bộ đội ưu tú của Việt Nam được chọn đi thăm Mỹ
Những kẻ thù ngày nào giờ gặp lại nhau hoan hỉ
Rồi nồng nhiệt ôm nhau

Và ân hận
Và tha thứ
Và hứa hẹn

Chắc cũng sẽ vậy thôi
Những Serbi, Bosnia
Những Russia, Chesnia
Những tôn giáo, những mầu da…

Còn bây giờ thì họ đang bận
Khạc lửa vào đầu nhau!

                 30-6-1995
                (Tập Đêm thiêng)

LẠI VẪN CHIẾN TRANH

Đã hai mươi năm ta ra khỏi cuộc chiến tranh
Vẫn có đêm mơ bị bao vây, săn đuổi
Vẫn mơ thấy bạn bè thuở 19 tuổi
Máu chúng mày làm bỏng đất Miền Đông!

Nhưng sao chiến tranh vẫn nơi này, chiến tranh
                                                       vẫn nơi kia?
Đêm đêm trên màn hình vẫn ùng oàng đạn nổ
Đàn ông, đàn bà, cụ già, em nhỏ…
Mặt đất này máu nóng hổi vẫn loang!

Vẫn cứ như ngày nào vô lý thế chiến tranh!
Trái Đất nhỏ nhoi vẫn ngày ngày sinh ra kẻ ác
Đến bao giờ mới hết đi cơn khát?
Dù máu đổ ra đã triệu triệu con người!

Bỗng lại vang lên, vang lên bất ngờ
Căn phòng nhỏ lại ùng oàng đạn pháo
Chiến tranh ở đâu mà màn hình như ướt máu?
Tôi vội vàng cầm ngay giẻ đi lau!

10-1995
(Tập Đêm thiêng)